Δήμος Έδεσσας: έντονη κινητικότητα με «μεγάλα έργα»

Δήμος Έδεσσας: έντονη κινητικότητα 

με «μεγάλα έργα»

Τέσσερα έργα συνολικού ύψους 8,5 εκ. ευρώ περίπου έχουν δημοπρατηθεί στον Δήμο Έδεσσας το τελευταίο διάστημα με τους εργολάβους να έχουν υπογράψει συμβάσεις και να είναι έτοιμοι να βάλουν εμπρός τα μηχανήματα. Έργα με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση μέσω ΕΣΠΑ.

Τα αναφέρουμε περιληπτικά:

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΓΡΑΝΙΚΟΥ, ΟΔΟΥ 18ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ & ΤΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥΣ ΣΥΝΔΕΤΗΡΙΩΝ ΟΔΩΝ

Το έργο αφορά την ανάπλαση τμήματος της πόλης της Έδεσσας που περιλαμβάνει την πλατεία Γρανικού, την οδό 18ης Οκτωβρίου σε όλο το μήκος της (από Σ. Σταθμό ως τη διασταύρωση με Δημοκρατίας-Ηφαιστίωνος-Μαρτίου), την οδό Βορ. Ηπείρου από 18ης Οκτωβρίου ως την πλατεία Γρανικού, την οδό Μπιζανίου από 18ης Οκτωβρίου ως πλατεία Γρανικού και το τμήμα της οδού Βενιζέλου μεταξύ Βορ. Ηπείρου και 18ης Οκτωβρίου. Η κατασκευή έχει προϋπολογισμό 4.350.000,00€ (με Φ.Π.Α.).Ανάδοχος είναι η κοινοπραξία ΑΝΕΓΕΡΣΗ Α.Τ.Ε.Ε. – ΤΕΧΝΕΡΓΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε.

Βασικές αρχές του σχεδιασμού είναι:

- Ενοποίηση και ανασύνταξη του δημόσιου χώρου

- Τονισμός ιστορικού χαρακτήρα ανοικτών χώρων της πόλης – Ανάδειξη ταυτότητας

- Δημιουργία χώρων περιπάτου και αναψυχής

- Λειτουργική Αναβάθμιση & ασφάλεια στη χρήση του υπαίθριου χώρου

- Αντικατάσταση και ενίσχυση αστικού εξοπλισμού και των δικτύων υποδομής (ηλεκτροφωτισμού, ύδρευσης, αποχέτευσης, άρδευσης)

- Εξασφάλιση ενιαίων χαρακτηριστικών και χειρισμών σε όλο το μήκος της διαδρομής – Δημιουργία εύληπτης και σαφούς εικόνας της πόλης

- Αισθητική αναβάθμιση του χώρου με κατάλληλους αρχιτεκτονικούς χειρισμούς (γεωμετρία, υφές, ρυθμός, κλπ) και δημιουργία μεταβαλλόμενων οπτικών και κιναισθητικών τοπίων

- Δημιουργία υποδοχέα αστικών δραστηριοτήτων - Οικειοποίηση από τους χρήστες

- Βιοκλιματικός σχεδιασμός των αστικών υπαίθριων χώρων με εκτεταμένες φυτεύσεις και οικολογικούς χειρισμούς στη διαχείριση των όμβριων υδάτων

- Αειφορική αντιμετώπιση επιλογής δομικών υλικών και κατασκευαστικών μεθόδων

καθώς και

- Ελαχιστοποίηση, μέσω του σχεδιασμού, του κόστους διαχείρισης και

συντήρησης του έργου.

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΟΙΚΙΣΜΟΥ ΚΛΕΙΣΟΧΩΡΙΟΥ

Ο σχεδιασμός έχει ως στόχους την αύξηση της οδικής ασφάλειας, την οργάνωση της στάθμευσης και της κίνησης αυτοκινήτων, την χωρίς προβλήματα προσβασιμότητα για όλους τους πεζούς, τη δυνατότητα για απρόσκοπτη κίνηση των ΑΜΕΑ, τη βελτίωση της αισθητικής και την ανάδειξη του περιβάλλοντος χώρου και του φυσικού τοπίου. Όλα τα πεζοδρόμια διευρύνονται, δεντροφυτεύονται κατά περίπτωση και πλακοστρώνονται με υλικά μεγάλης αντοχής (να αντέχουν σε δύσκολες καταπονήσεις, χιόνι και αλάτι) και πρόχυτα κράσπεδα. Στα πεζοδρόμια προτείνεται επένδυση με χυτό δάπεδο, έγχρωμο βοτσαλωτό πάχους 3εκ. με λείους κόκκους και αποχρώσεων γκρι - μπεζ. Επίσης, προβλέπεται τοποθέτηση οδηγών τυφλών, ραμπών πεζών, καθώς και η εγκατάσταση δημοτικού φωτισμού. Σε όλο το μήκος του πεζοδρομίου, προτείνονται εσοχές για τους κάδους απορριμμάτων, σε ορισμένους δρόμους εσοχές για τη στάθμευση των αυτοκινήτων, δέντρα καθώς και ράμπες για την είσοδο αυτοκινήτων στις αυλές των σπιτιών. Σε όλες τις διασταυρώσεις δημιουργούνται ράμπες για άτομα με ειδικές ανάγκες. Η μελέτη αναπλάσεων προτείνει και την αποξήλωση παλαιών κρασπέδων και πεζοδρομίων που ήδη υπάρχουν στον οικισμό σε μικρή έκταση. Η κατασκευή έχει προϋπολογισμό 2.706.000,00€ (με Φ.Π.Α.). Ανάδοχος είναι η κοινοπραξία ΑΝΕΓΕΡΣΗ Α.Τ.Ε.Ε. – ΤΕΧΝΕΡΓΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε.

Η Ενοποίηση και ανασύνταξη του δημόσιου χώρου, η δημιουργία χώρων ανάπαυσης και αναψυχής – δημιουργία πλατειών, η αντικατάσταση και ενίσχυση αστικού εξοπλισμού και των δικτύων υποδομής (ηλεκτροφωτισμού, άρδευσης), η αισθητική αναβάθμιση του χώρου με κατάλληλους αρχιτεκτονικούς χειρισμούς (γεωμετρία, υφές, ρυθμός, κλπ) και δημιουργία μεταβαλλόμενων οπτικών και κιναισθητικών τοπίων, ο σχεδιασμός του αστικού χώρου με φυτεύσεις και απρόσκοπτη πρόσβαση σε ΑΜΕΑ περιλαμβάνονται στα βασικά σχέδια του έργου.

ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΔΙΚΤΥΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΈΔΕΣΣΑΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΩΝ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΩΝ

(α) ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Τ.Κ. ΑΡΝΙΣΣΑΣ (ΚΕΔΡΩΝΑ)

(β) ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΚΛΕΙΣΟΧΩΡΙΟΥ Δ.Κ. ΈΔΕΣΣΑΣ

Στο Κλεισοχώρι τα υπάρχον δίκτυα ύδρευσης είναι κατασκευασμένα από το 1970 και καλύ­πτουν τις ανάγκες του δομημένου τμήματος του οικισμού. Είναι ακτινικής μορφής και παρουσιάζει σημαντικά προβλήματα διαρροών και θραύσεων ενώ πολύ συχνά μετά από εργασίες συντήρησης ή επισκευής βλαβών η παρουσία παγιδευμένου αέρα σε αυτά δυσχεραίνει για μεγάλο χρονικό διάστημα την υδρο­δότηση του οικισμού. Η ελάχιστη εγκατεστημένη διάμετρος είναι η Φ40 και η μεγίστη Φ90 το δε υλικό των σωλήνων είναι PVC10atm και αμίαντος. Η διάταξη του δικτύου είναι τυχαία, κυρίως λόγω των χωρίς μελέτη επεκτάσεων αυτών υπό συνθήκες πίεσης εξαιτίας της οικιστικής ανάπτυξης. Αυτό, σε συνδυασμό με τις μικρές διατομές δημιουργεί σημαντικά προβλήματα λειτουργίας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους ιδιαιτέρως δε κατά τη θερινή περίοδο.

Στο δίκτυο ύδρευσης Αγίου Δημητρίου καταγράφονται λειτουργικά προβλήματα που σχετίζονται με την κακή ποιότητα νερού. Από αστοχίες στο έργο του εξωτερικό υδραγωγείου το νερό είχε αυξημένη θολότητα και αιωρούμενα σωματίδια. Με την πάροδο του χρόνου και λόγο των μικρών ταχυτήτων, οι επικαθίσεις έχουν φράξει τη διατομή των σωλήνων. Αστοχίες καταγράφονται και στο εσωτερικό δίκτυο που σχετίζονται με την αδυναμία συντήρησης του δικτύου.

Το αντικείμενο της κατασκευής αφορά αντικαταστάσεις και επεκτάσεις των υπαρχόντων εσωτερικών δικτύων ύδρευσης.

Ειδικότερα το έργο αφορά την κατασκευή νέων αγωγών από σωλήνες υψηλής πυκνότητας πολυαιθυλένιου, 3ης γενιάς ΡE 100 συνολικού μήκους L=6955 m, την κατασκευή νέου αγωγού από σωλήνες υψηλής πυκνότητας πολυαιθυλένιου, 3ης γενιάς ΡE 100 διατομής Φ200 συνολικού μήκους L=71 m. Η κατασκευή έχει προϋπολογισμό 550.000,00€ (με Φ.Π.Α.) Ανάδοχος είναι η ΑΝΕΓΕΡΣΗ ΕΡΓΩΝ Ε.Ε

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΕΙΑΣ ΤΣΑΜΗ ΣΤΟ ΒΑΡΟΣΙ

Για το συγκεκριμένο έργο ο προυπολογισμός ανέρχεται στις 690.000ευρώ και ανάδοχος είναι η ΤΣΑΡΟΥΧΑΣ ΑΕ. Με την αποκατάσταση της οικείας αυτή θα αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα. Το κατώτερο που επικοινωνεί και με την αυλή, θα χρησιμοποιηθεί για εκθέσεις, εικαστικά και διάφορες εκδηλώσεις. Οι επάνω δύο σταθμοί (επίπεδα) θα δίνουν την δυνατότητα στο κοινό να έρχονται σε επαφή με μια έκθεση παραδοσιακής οικείας της εποχής εκείνης, δηλαδή πρόκειται για «μουσείο του εαυτού του». Το έργο θα ολοκληρωθεί στο τέλος του 2015. Ο σχεδιασμός επίσης θα δίνει την δυνατότητα και για φιλοξενία ατόμων οπότε υπάρχει και αυτό το σκεπτικό.

http://www.pellanews.gr/index.php/top-autod/item/2551-dimos-edessas-entoni-kinitikotita-me-megala-erga

Τι συμβαίνει με τον δρόμο Χαλκηδόνα-Μελίσσι-παράκαμψη Γιαννιτσών;

Τι συμβαίνει με τον δρόμο

Χαλκηδόνα-Μελίσσι-παράκαμψη Γιαννιτσών;

Με όλα όσα συμβαίνουν στις μέρες μας, αυτό που ήρθε ως ένα ακόμη αγκάθι και κάνει τον Νομό να αποτελεί για μία ακόμη φορά «τον Νομό των εξαιρέσεων» (που όσες φορές το γράψαμε μόνο ένας πρώην Υπουργός είχε αντίρρηση), έρχεται το ζήτημα του δρόμου Χαλκηδόνα-Μελίσσι-τμήμα Παράκαμψης Γιαννιτσών να ταράξει τα ήδη θολά νερά της περιφερειακή μας ενότητας.
Βουλευτής του Νομού με επιστολή του «καρφώνει» την περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας ότι «έχει “υφαρπάξει” τα δεσμευμένα για το έργο της Πέλλας χρήματα η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, για την αναβάθμιση της Δυτικής Περιφερειακής Οδού Θεσσαλονίκης. Βεβαίως, με απόλυτη ευθύνη των προηγουμένων Κυβερνήσεων και κάποιων υπηρεσιών που επέδειξαν μια ύποπτη αναβλητικότητα στην διεκπεραίωση και ολοκλήρωση των μελετών». Μάλιστα λέει ότι Ακόμη και αν καταστεί αναγκαία η προσφυγή στη Δικαιοσύνη, ο βουλευτής δηλώνει αποφασισμένος, να μην αφήσει να πάνε χαμένοι αγώνες ετών».
Επανερχόμενος ο Αντιπεριφερειάρχης Πέλλας Θ. Θεοδωρίδης δηλώνει άγνοια για το ζήτημα, εκδίδει δική του επιστολή «απορίας» και, όπως καταλαβαίνετε, η υπόθεση αποκτά πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Καλά, με επιστολές επικοινωνούν οι πολιτικοί άνδρες του Νομού; Αυτό πάλι είναι νέα…μόδα; Και ειδικά μεταξύ τους «γαλάζια στελέχη»; Απορίες, που δημιουργούνται εξαιτίας του πολύ σημαντικού ζητήματος περί του έργου, οι οποίες επίσης χρίζουν απάντησης…
Η επιστολή του Αντιπεριφερειάρχη Πέλλας έχει ως εξής:
Αναγκάζομαι να επιστρέψω με την παρούσα επιστολή μου στο, ζωτικής σημασίας για την Περιφερειακή Ενότητα Πέλλας, θέμα της δημοπράτησης του έργου «Χαλκηδόνα-Μελίσσι, τμήμα παράκαμψης Γιαννιτσών» το οποίο, όπως αναφέρονταν στα παραπάνω σχετικά έγγραφά μου, διαθέτει μελετητική ωριμότητα και εξασφαλισμένη χρηματοδότηση. Όπως πληροφορούμαστε από την δημοσιευμένη στον τύπο (Πέμπτη, 30/8/2012) επιστολή του βουλευτή Πέλλας (σ.σ. αναφέρει το όνομα)το κονδύλιο των 120 εκατομμυρίων ευρώ που προορίζονταν για τη χρηματοδότηση του συγκεκριμένου έργου μεταφέρεται (;) για τη χρηματοδότηση άλλου έργου της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και συγκεκριμένα «για την αναβάθμιση της Δυτικής Περιφερειακής Οδού».
Πρόκειται για μία εξαιρετικά αρνητική εξέλιξη και κατάφορη αδικία η οποία έχει ξεσηκώσει ήδη τους κατοίκους της Πέλλας τη στιγμή που εξακολουθούμε να παραμένουμε η μοναδική Περιφερειακή Ενότητα μ’ ένα οδικό δίκτυο σε κακή κατάσταση, επικίνδυνο και εκτός ευρωπαϊκών προδιαγραφών ασφάλειας σε πολλά σημεία του. Επιπλέον, η Πέλλα παραμένει μέχρι σήμερα χωρίς κάθετη σύνδεση με την Εγνατία Οδό, χωρίς δυνατότητα να συγκρατήσει και να προσελκύσει παραγωγικές επενδύσεις που απαιτούν εύκολη πρόσβαση στα κεντρικά οδικά δίκτυα.
Η αισιοδοξία η οποία υπήρχε το προηγούμενο χρονικό διάστημα, μετά από το έντονο προσωπικό ενδιαφέρον του κ. Παναγιώτη Ψωμιάδη με την ανάληψη της ηγεσίας της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και της διαβεβαίωσης του Αναπληρωτή Περιφερειάρχη κ. Διονύση Ψωμιάδη για παροχή προτεραιότητας στα τμήματα της Εθνικής Οδού που αφορούν την Περιφερειακή Ενότητα Πέλλας τείνει να εξανεμιστεί. Ένα κλίμα αισιοδοξίας που κορυφώθηκε μάλιστα πριν από λίγες ημέρες, στην τελετή εγκαινίων του Τμήματος Άγρα-Βρυττά με το οποίο βελτιώθηκε θεαματικά μία διαδρομή στην οποία είχαμε θρηνήσει πολλά θύματα κατά το παρελθόν και ενώ ετοιμαζόμαστε να εγκαινιάσουμε το ολοκληρωμένο τμήμα της παράκαμψης Παραλίμνης. Να σημειώσουμε ότι με την ολοκλήρωση του τμήματος της παράκαμψης Γιαννιτσών, εξασφαλίζεται η ικανοποιητική οδική διασύνδεση από την Σκύδρα μέχρι τη Χαλκηδόνα και μπορούμε με μεγαλύτερη άνεση να διεκδικήσουμε τη βελτίωση της βατότητας στο υπόλοιπο τμήμα.
Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων σας, σας παρακαλώ να με ενημερώσετε άμεσα για το ποιος και με ποια διαδικασία αποφάσισε την μεταφορά του ποσού των 120 εκατομμυρίων σε άλλο έργο από το προαναφερόμενο και την απένταξή του από το Πρόγραμμα. Ελπίζοντας ότι υποστηρίζετε πλήρως τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών, τη συμμετοχική λήψη αποφάσεων και την ορθολογική κατανομή των κονδυλίων σύμφωνα με προτεραιότητες που προκύπτουν με βάση τεκμηριωμένες και αντικειμενικές ανάγκες, ζητώ να προχωρήσετε άμεσα στην επίσπευση των διαδικασιών για τη δημοπράτηση του υπόψη έργου. Η απαίτηση για συμπλήρωση των μελετών με στοιχεία που αφορούν μικρά τεχνικά έργα που δεν προβλέφθηκαν στις μελέτες μπορεί να καλυφθεί άμεσα με χρηματοδότηση του ΠΕΠ και δεν μπορεί να αποτελεί δικαιολογία για περεταίρω κωλυσιεργία.
Αναμένω την άμεση ανταπόκρισή σας καθώς οι πολίτες της Πέλλας δικαιούνται μία υπεύθυνη και ειλικρινή απάντηση για τα τεκταινόμενα».

http://pellanews.gr/

Σύσκεψη για την κάθετο στην Εγνατία

Σύσκεψη για την κάθετο στην Εγνατία

Σε σύσκεψη με θέμα την πορεία του άξονα Βέροια – Νάουσα – Σκύδρα, συμμετείχε ο Δήμαρχος Έδεσσας κ. Δημήτρης Γιάννου. Η σύσκεψη πραγματοποιήθηκε το Σάββατο, 1 Οκτωβρίου 2001, με πρωτοβουλία του Δημάρχου Νάουσας κ. Αναστάσιου Καραμπατζού και συμμετείχαν ο Υφυπουργός κ. Άγγελος Τόλκας και οι Βουλευτές Ημαθίας κ. Γικόνογλου και Σιδηρόπουλος, ο Αντιπεριφερειάρχες Ημαθίας κ. Κωνσταντίνος Καραπαναγιωτίδης και Πέλλας κ. Θεόδωρος Θεοδωρίδης, ο θεματικός Αντιπεριφερειάρχης Ανάπτυξης κ. Ευθύμιος Φωτόπουλος, η Δήμαρχος Βέροιας κ. Χαρούλα Ουσούλτσογλου – Γεωργιάδη και άλλοι εκπρόσωποι θεσμικών φορέων των Νομών Ημαθίας και Πέλλας.
Συζητήθηκε ο βαθμός ωριμότητας του έργου, καθώς για κάποια τμήματα οι μελέτες είναι ολοκληρωμένες, ενώ για κάποια άλλα υπάρχουν προκαταρκτικές μελέτες.
Ο Δήμαρχος Έδεσσας διαφώνησε καταρχάς με τον τίτλο του έργου, έτσι όπως τέθηκε στη σύσκεψη, καθώς ο άξονας θα πρέπει να καταλήγει στην έδρα του Νομού, την Έδεσσα. Με την πρόταση συμφώνησαν ο Δήμαρχος Νάουσας που φιλοξένησε τη συνάντηση, ο υφυπουργός και οι υπόλοιποι παραβρισκόμενοι, οι οποίοι πήραν στη συνέχεια το λόγο.
Στη συνέχεια έκανε πρόταση για αλλαγή της προτεινόμενης χάραξης, προτείνοντας ο δρόμος να βγει στη νότια παράκαμψη της Έδεσσας με είσοδο αφενός προς Έδεσσα και αφετέρου προς την Τοπική Κοινότητα Ριζαρίου και να συνεχίζει μέχρι και τη διασταύρωση Μαυροβουνίου - Αριδαίας. Με την προτεινόμενη χάραξη ο δρόμος αποκτά ολοκληρωμένα χαρακτηριστικά και επιπλέον μειώνεται το κόστος κατασκευής του γιατί χαράσσεται στις υπώρειες του ορεινού όγκου και δεν υπάρχουν απαλλοτριώσεις, ενώ ταυτόχρονα μειώνεται και η χιλιομετρική απόσταση.

Για το Βαρόσι

Ερώτηση στη Βουλή για το Βαρόσι

ΠΡΟΣ τους κ.κ.
1. Υπουργό Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας 
2. Πολιτισμού και Τουρισμού 
3. Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής 
4. Υπουργό Οικονομικών 
ΘΕΜΑ: «Πότε θα αξιοποιηθεί η ευρύτατη διακομματική συναίνεση για να διασωθεί το Βαρόσι της Έδεσσας και όλοι οι παραδοσιακοί οικισμοί» 
Με την τοποθέτησή του, τόσο στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής για τον Επενδυτικό Νόμο, όσο και κατά την ομιλία του στην Ολομέλεια του Κοινοβουλίου στις 19 και 20 Ιανουαρίου, ο ερωτών είχε ζητήσει να θεσπιστούν ισχυρά και ουσιαστικά κίνητρα στους ιδιοκτήτες κτισμάτων σε αξιόλογους παραδοσιακούς και ιστορικούς οικισμούς, προκειμένου να αποκατασταθούν και να προστατευτεί έτσι η πολιτισμική και πολιτιστική μας κληρονομιά. 
Κατέθεσε μάλιστα και σχετική τροπολογία για να ενταχθεί στο υπό συζήτηση τότε Νομοσχέδιο. 
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, ο Eρωτών ανέφερε το Βαρόσι της Έδεσσας, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για μία ιστορική παραδοσιακή συνοικία, άλλοτε ήταν το κόσμημα της πόλεως που, σήμερα, σε πλήρη εγκατάλειψη, έχει εξελιχθεί σε φάντασμα ενός λαμπρού παρελθόντος, όπου μάλιστα έχουμε θρηνήσει ακόμη και νεκρούς από καταρρεύσεις κτισμάτων. 
Τόνισε ακόμη ότι, υπάρχουν ασφαλώς και άλλες πόλεις με ανάλογη πολιτιστική κληρονομιά που πρέπει να διασωθεί και να αποκατασταθεί πάση θυσία, δεδομένου ότι αυτά τα παραδοσιακά μνημεία προστατεύονται και από το άρθρο 24 του Συντάγματος. Συνεπώς, είναι υποχρέωση της Πολιτείας, να δώσει σοβαρότατα κίνητρα στους ιδιοκτήτες αυτών των οικισμών, οι οποίοι αδυνατούν να ανταπεξέλθουν σε μια τέτοια δαπάνη. 
Οι θέσεις του ερωτώντος, τόσο στις τοποθετήσεις του στις συνεδριάσεις των Επιτροπών, όσο και στην Ολομέλεια της Βουλής, κυρίως όμως οι τεκμηριωμένες προτάσεις του στην τροπολογία που κατέθεσε, βρήκαν ανταπόκριση από το σύνολο όσων συμμετείχαν, αλλά και από τον ίδιο τον κ. Χρυσοχοΐδη (αρμόδιο υπουργό για το συζητούμενο τότε Νομοσχέδιο), ο οποίος όμως υποστήριξε ότι η τροπολογία για το Βαρόσι και γενικότερα για τους παραδοσιακούς οικισμούς, πρέπει να ενταχθεί σε άλλο Νομοσχέδιο και όχι στο επενδυτικό, διότι έχουν συναρμοδιότητα και άλλα υπουργεία. 
ΕΠΕΙΔΗ, όπως προαναφέρθηκε, η διάσωση, αποκατάσταση και συντήρηση των παραδοσιακών ιστορικών οικισμών, αποτελεί στοιχειώδη υποχρέωση της Πολιτείας, που προβλέπεται και από το Σύνταγμα. 
ΕΠΕΙΔΗ σε ένα σύγχρονο Κράτος, δεν νοείται να αφήνεται σε πλήρη κατάρρευση ένας οικισμός όπως το Βαρόσι, που για τους Εδεσσαίους αλλά και ολόκληρο το Νομό, αποτελεί ανεκτίμητη πολιτιστική κληρονομιά. 
ΕΠΕΙΔΗ οι θέσεις του Ερωτώντος είχαν βρει και εξακολουθούν να έχουν ευρύτατη αποδοχή, καταγεγραμμένη μάλιστα στα Πρακτικά της Βουλής, τόσο από πλευράς συναδέλφων όλων των πτερύγων, όσο και του ιδίου του υπουργού κου Χρυσοχοΐδη. 
Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί 
• Γιατί, το τεράστιο θέμα της διάσωσης ιστορικών και παραδοσιακών οικισμών, όπως το Βαρόσι Έδεσσας, (που όπως αποδείχθηκε από τις προαναφερθείσες συζητήσεις στη Βουλή, βρίσκει σύμφωνο το σύνολο του πολιτικού μας κόσμου), μένει ¨παγωμένο¨ στα συρτάρια των αρμοδίων; 
• Αν προτίθενται και πότε, να φέρουν αυτό το ζήτημα στη Βουλή, ώστε να μπει σε τροχιά υλοποίησης μια πολιτική που αποτελεί στοιχειώδη πολιτιστική και εθνική υποχρέωση μας; 
• Αν μπορούν να αξιοποιηθούν, προς τον σκοπό αυτόν, οι πόροι από το λεγόμενο Πράσινο Ταμείο; 
Ο Ερωτών 
Γιώργος Καρασμάνης 
Κοσμήτορας της Βουλής 
Βουλευτής Πέλλας

Διεθνείς Συνεργασίες

Διεθνείς Συνεργασίες

Την περασμένη Τετάρτη 2 Μαρτίου 2011 επισκέφθηκε την Έδεσσα ο Δήμαρχος της περιοχής Barumbu, ενός Δήμου που υπάγεται στο ευρύτερο πολεοδομικό συγκρότημα της πρωτεύουσας της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κογκό, της Κινσάσα (Kinshasa), ο κ. Ιππόλυτος Νζίτα Πόγκι (Hippolite Nzita Pongi), συνοδευόμενος από την σύζυγό του και Έλληνες συνεργάτες του.

Η επίσκεψη αυτή πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια ενός προγράμματος που χρηματοδοτείται από την Ε.Ε. και αποσκοπεί στην δημιουργία συνεργασιών χωρών της Ε.Ε. με χώρες της Αφρικής στους τομείς του Εμπορίου, της Τεχνολογίας, των Κατασκευών και γενικότερα της Οικονομίας.

Τον κ. Πόγκι και τους συνεργάτες του υποδέχθηκε στο γραφείο του ο Δήμαρχος Έδεσσας κ. Δημήτρης Γιάννου, ο οποίος, μετά από διεξοδική συζήτηση, αποδέχθηκε την πρόταση συνεργασίας και ζήτησε την έναρξη μιας σειράς επαφών, ώστε να προσδιοριστούν επακριβώς οι τομείς όπου μπορούν να αναπτυχθούν οικονομικές σχέσεις από ιδιώτες και Εταιρείες της περιοχής του Δήμου Έδεσσας με αντίστοιχους φορείς του Κογκό.

Μια "ξεχασμένη" εισήγηση

Από 23 - 26 Απριλίου 1999, είχε πραγματοποιηθεί στην Έδεσσα, το 1ο (Πρώτο και τελευταίο, δυστυχώς) Αναπτυξιακό Συνέδριο του Νομού Πέλλας, με πρωτοβουλία της Νομαρχίας και τη συνεργασία του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας. Στο Συνέδριο αυτό είχα κάνει μια εισήγηση για το αλιευτικό-ιχθυοκαλλιεργητικό δυναμικό του Νομού και με ποιούς τρόπους θα μπορούσε να αξιοποιηθεί. Δεδομένου ότι το μεγαλύτερο τμήμα αυτού του δυναμικού περικλείεται από τα όρια του νέου Δήμου Έδεσσας, είναι ευνόητο ότι η εισήγηση που ακολουθεί έχει εφαρμογή ακόμα και σήμερα. Ελπίζω να μη έχει την τύχη που είχε στα πλαίσια της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης, ενός θεσμού αποτυχημένου από κάθε άποψη, όπως αποδείχτηκε στην πράξη.

ΔΕΕ

ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΚΑΙ ΑΛΙΕΥΤΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΝΟΜΟΥ ΠΕΛΛΑΣ:

ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ - ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

Δημήτρης Ευαγγελίδης - Ιχθυολόγος
Πρόεδρος Ένωσης Ειδικών Επιστημόνων Υδατοκαλλιεργειών Ελλάδος

α) Υδάτινο δυναμικό του Νομού Πέλλας με αλιευτικό και υδατοκαλλιεργητικό ενδιαφέρον (σύντομη περιγραφή και στοιχεία)

Πριν ξεκινήσω την ανάπτυξη της εισήγησης μου επιτρέψτε μου μια καίρια, κατά άποψή μου, επισήμανση, που σχετίζεται άμεσα με το θέμα μας:

Θεωρούμε ως βασική προϋπόθεση για οποιαδήποτε προγραμματισμένη προσπάθεια ανάπτυξης του κλάδου στον Νομό, την συστηματική καταγραφή του υπάρχοντος υδάτινου δυναμικού, ώστε βάσει των στοιχείων που θα προκύψουν να είναι δυνατή η επιστημονική αποτίμηση των δυνατοτήτων που υπάρχουν. Πιστεύω ότι η σκοπιμότητα της υλοποίησης ενός τέτοιου προγράμματος είναι εύκολα αντιληπτή από τον καθένα και όχι μόνον για τον κλάδο μας αλλά και για γενικότερους λόγους που θα διαφανούν ελπίζω στην πορεία των εργασιών αυτού του Συνεδρίου. Σύμφωνα πάντως με πληροφορίες ένα τέτοιο πρόγραμμα υποβλήθηκε παλαιότερα από την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση στο Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. αλλά δεν εγκρίθηκε λόγω κάποιας διαφωνίας που υπήρχε με το ΥΠ. ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ.

Εν πάση περιπτώσει, από τα υπάρχοντα στοιχεία που έχουμε στην διάθεσή μας, φαίνεται ότι το βασικό υδάτινο δυναμικό που παρουσιάζει σημαντικό αλιευτικό / υδατοκαλλιεργητικό ενδιαφέρον είναι:

α) Η λίμνη Βεγορίτιδα

β) Ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησιού
γ) Οι ποταμοί Εδεσσαίος-Αλμωπαίος-Λουδίας με τους παραποτάμους τους
δ) Τα νερά του ορεινού όγκου του Βόρα
ε) Οι πηγές της Αραβησσού και
στ) Οι θερμοπηγές Λουτρακίου

β) Η Αλιεία στις Λίμνες και τα ποτάμια του Νομού

Η σημερινή αλιευτική κατάσταση στον Νομό μας κάθε άλλο παρά ευοίωνη θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί. Η συνεχής υποβάθμιση των φυσικών και τεχνητών υδατοσυλλογών που σημειώθηκε στην περιοχή μας τις τελευταίες δεκαετίες, για διαφόρους σε κάθε περίπτωση λόγους, ήταν επόμενο να εκμηδενίσει ουσιαστικά την επαγγελματική αλιευτική δραστηριότητα με αποτέλεσμα ελάχιστοι πλέον ψαράδες να ασχολούνται επαγγελματικά με την Αλιεία...

Επιγραμματικά, θα μπορούσαμε να αναφέρουμε ως κύρια προβλήματα της σημερινής θλιβερής κατάστασης των αλιευτικών πραγμάτων του Νομού τα εξής:

α) Η γενικότερη αδιαφορία της Πολιτείας για τα εσωτερικά νερά της χώρας, κάτι που αντανακλάται και στην από καιρό ξεπερασμένη Νομοθεσία, την παντελή έλλειψη αναπτυξιακών προγραμμάτων, την απουσία εθνικής Στρατηγικής αλλά και πολιτικής βούλησης για την αλιευτική ανάπτυξη των εσωτερικών υδάτων και τέλος την ψευδο-οικολογική αντίληψη που έχει επικρατήσει σε πολλά επίπεδα, την νοοτροπία δηλαδή να ενδιαφέρονται κάποιοι για μια λίμνη ή ένα ποτάμι από την πλευρά και μόνον της προστασίας τους ως υγροβιοτόπων, ως περιοχών με ενδιαφέρουσα ορνιθοπανίδα κλπ και να αγνοούνται πλήρως οι κάτοικοι των γύρω περιοχών οι οποίοι πριν από όχι και τόσα πολλά χρόνια αποκτούσαν ένα σημαντικό εισόδημα από την αλιευτική τους δραστηριότητα.. Χαρακτηριστικά παραδείγματα στον Νομό μας, η Λίμνη Βεγορίτιδα και η Λίμνη του Άγρα..

β) Η ανυπαρξία ειδικών Μελετών και επομένως η απουσία προγραμμάτων για την αλιευτική ανάπτυξη των εσωτερικών υδάτων του Νομού και τέλος

γ) Η απουσία φορέων Διαχείρισης, μεμονωμένα ή συνολικά, με αποφασιστικές αρμοδιότητες και με κατεύθυνση αλλά και προσανατολισμό την πολύπλευρη ανάπτυξη των εσωτερικών νερών καθώς και η σύγχυση γύρω από τις αρμοδιότητες των Υπηρεσιών είχαν ως αποτέλεσμα την ύπαρξη περίπου ασυδοσίας στην προστασία του αλιευτικού πλούτου και όχι μόνον, ο οποίος αφέθηκε στον «πατριωτισμό» των ελαχίστων πλέον επαγγελματιών ψαράδων που έχουν εναπομείνει.

Αποτελεί πεποίθησή μας αλλά και γεγονός επιστημονικά διαπιστωμένο, ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης του αλιευτικού πλούτου του Νομού μας ο οποίος μπορεί να στηρίξει σε μεγάλο βαθμό τα εισοδήματα των κατοίκων των γύρω οικισμών αυτοτελώς αλλά και σε συνδυασμό με άλλες δραστηριότητες. Πιστεύουμε ότι τα παραπάνω θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια σημαντική παράμετρο στην εκπόνηση Ειδικών Τοπικών Αναπτυξιακών Προγραμμάτων (Ε.Τ.Α.Π.) στις συγκεκριμένες περιοχές σε συνδυασμό με άλλα προϊόντα ή δραστηριότητες όπως προαναφέραμε.

γ) Υδατοκαλλιέργειες

Ο Νομός Πέλλας υπήρξε πρωτοπόρος στην ανάπτυξη των Υδατοκαλλιεργειών στην χώρα μας αλλά και στις Ιχθυοκαλλιέργειες ειδικότερα. Ήδη από την δεκαετία του 1960 υπήρξαν προσπάθειες εκτροφής υδρόβιων γουνοφόρων ζώων σε ένα οικονομικό περιβάλλον σαφώς δυσμενέστατο (κάτι που ερμηνεύει σε ένα βαθμό και την τελική αποτυχία του εγχειρήματος). Παράλληλα η κατασκευή και λειτουργία την ίδια περίπου περίοδο του κρατικού Ιχθυογεννητικού Σταθμού στην Έδεσσα έδωσε σημαντική ώθηση στην δημιουργία Μονάδων Ιχθυοκαλλιέργειας πέστροφας.

Δυστυχώς, όπως και σε άλλους Τομείς, ο Νομός μας από πρωτοπόρος έχει μεταβληθεί και πάλι σε ουραγό στον συγκεκριμένο Τομέα. Στις δεκαετίες του 1970 και 1980 ένας δυσμενής συνδυασμός διαφόρων παραγόντων έπληξε τις υπάρχουσες Πεστροφοκαλλιέργειες του Νομού οι οποίες είτε έκλεισαν είτε μείωσαν την παραγωγή τους.

Η σημερινή κατάσταση χωρίς να μπορεί να χαρακτηρισθεί εντυπωσιακή αρχίζει να εμφανίζει σαφή σημεία ανάκαμψης με την σταδιακή επαναλειτουργία Μονάδων, την δημιουργία νέων (Χελοκαλλιέργεια) και το ενδιαφέρον για δημιουργία νέων Μονάδων.

Πρέπει στο σημείο αυτό να τονίσουμε την ύπαρξη δύο σοβαρών παραγόντων που μας επιτρέπουν να ελπίζουμε ότι μπορούμε να περιμένουμε πολλά πράγματα από την ανάπτυξη των Υδατοκαλλιεργειών στον Νομό μας, η οποία ευελπιστούμε ότι θα είναι αλματώδης τα προσεχή χρόνια:

α) Οι τάσεις της ελληνικής αγοράς έχουν αντιστραφεί πλήρως ως προς την πέστροφα από όσα είμαι σε θέση να γνωρίζω. Υπάρχει ήδη σοβαρό ενδιαφέρον και η ζήτηση αυξάνει από χρόνο σε χρόνο. Η κατάσταση αυτή δεν προβλέπεται να μεταβληθεί στο προσεχές μέλλον, όπως τουλάχιστον προέκυψε από τις ανακοινώσεις και τις συζητήσεις που έγιναν στο 1ο Βαλκανικό Συνέδριο Υδατοκαλλιεργειών που πραγματοποιήθηκε στην Θεσσαλονίκη τον Σεπτέμβριο του 1998.

β) Το ανεκμετάλλευτο υδατοκαλλιεργητικό δυναμικό του Νομού μας είναι σημαντικότατο και μπορεί να στηρίξει και μεγάλες παραγωγές και την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε συνδυασμό με την ύπαρξη σαφούς νομοθετικού πλαισίου οικονομικών ενισχύσεων μέσω του νέου Τομεακού προγράμματος Αλιείας και Υδατοκαλλιεργειών του Υπουργείου Γεωργίας 1999-2004.

Φυσικά όλα τα παραπάνω είναι εφικτά και πραγματοποιήσιμα υπό ορισμένες βασικές προϋποθέσεις. Αναφέραμε στην αρχή της εισήγησής μας την πρώτη και στο τέλος, για να μη επανερχόμαστε, θα αναφέρουμε και την δεύτερη.

Συμπερασματικά πάντως η προσωπική μου άποψη είναι ότι ο κλάδος των Υδατοκαλλιεργειών μπορεί να αποτελέσει μια σημαντική πηγή εισοδημάτων για τους κατοίκους του Νομού μας.

δ) Μεταποίηση Αλιευμάτων

Η μεταποίηση αλιευμάτων παρ’ όλο που έχει παράδοση και προϊστορία στην χώρα μας, μόλις πρόσφατα σχετικά άρχισε να παρουσιάζει σημαντικό ενδιαφέρον. Πιστεύουμε ότι στις εξελίξεις αυτές έπαιξαν ιδιαίτερο ρόλο όχι μόνον οι προτιμήσεις του καταναλωτικού κοινού αλλά κυρίως οι οικονομικές ενισχύσεις που στήριξαν αυτήν την δραστηριότητα (ξεκινώντας με τον Κανονισμό (ΕΟΚ) 4042/1990) και οι οποίες επέτρεψαν την πραγματοποίηση από διάφορες Εταιρείες, μεγάλων επενδύσεων ύψους αρκετών δισεκατομμυρίων. Οι Εταιρείες αυτές με την σειρά τους στήριξαν την προώθηση στην Αγορά των μεταποιημένων αλιευμάτων με αποτέλεσμα σήμερα να υπάρχει στην χώρα μας μία συνεχώς διευρυνόμενη ζήτηση του καταναλωτικού κοινού. Έτσι για παράδειγμα η ζήτηση για καπνιστά ψάρια ενώ πριν μερικά χρόνια ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτη, σήμερα παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και οι τάσεις είναι αυξητικές.

Στο σημείο αυτό αξίζει να τονίσουμε ότι η καπνιστή πέστροφα κατέχει σημαντική θέση στις προτιμήσεις του κοινού κυρίως στα μεγάλα Αστικά κέντρα της χώρας. Οι μελέτες Αγοράς όμως προβλέπουν ότι αυτή η ζήτηση θα επεκταθεί στο άμεσο μέλλον και στις υπόλοιπες αγορές της χώρας και επομένως θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο η ανάγκη για μεγαλύτερες παραγωγές νωπών προϊόντων από Ιχθυοκαλλιέργειες. Η σημερινή παραγωγή της χώρας σε νωπή πέστροφα κυμαίνεται μεταξύ 2500-3000 τόννων ψαριών τον χρόνο. Όμως μία και μόνον Εταιρεία του κλάδου έχει ετήσιες ανάγκες σε νωπή πέστροφα 3000 τόννους που καλύπτει με εισαγωγές από το εξωτερικό (Βέλγιο, Γαλλία, Ιταλία). Επί πλέον στο Βαλκανικό Συνέδριο που προαναφέρθηκα πληροφορηθήκαμε ότι οι τιμές της νωπής και μεταποιημένης πέστροφας στην Βουλγαρία και στα Σκόπια είναι κάτι περισσότερο από απλώς ελκυστικές και όσο η οικονομική κατάσταση αυτών των χωρών θα βελτιώνεται, τόσο περισσότερο θα αυξάνει η ζήτηση.

Συμπερασματικά πιστεύω ότι και ο Τομέας της Μεταποίησης παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον Νομό μας γεγονός που επιτείνει την ανάγκη δημιουργίας νέων Μονάδων παραγωγής ψαριών από Ιχθυοκαλλιέργειες.

ε) Οικολογική αξιοποίηση υδάτινου δυναμικού (Οικοτουρισμός)

Θεωρώ σκόπιμη την αναφορά και ενός άλλου Τομέα αξιοποίησης του υδάτινου δυναμικού του Νομού μας που σε συνδυασμό με την ανάπτυξη της Αλιείας και των Υδατοκαλλιεργειών θα μπορούσε να δώσει θαυμάσια και πολύ ικανοποιητικά αποτελέσματα. Αναφέρομαι στην ανάπτυξη μιας από τις πλέον σύγχρονες αλλά και αποδοτικές μορφές Τουρισμού στον λεγόμενο Οικοτουρισμό ο οποίος και θέσεις εργασίας μπορεί να δημιουργήσει αλλά και σημαντικά εισοδήματα στους κατοίκους των γύρω οικισμών είναι δυνατόν να αποφέρει. Ήδη έχουν καταγραφεί στον Νομό μας πέντε περιοχές μέσω του προγράμματος ΦΥΣΗ 2000 που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον από πλευράς Ευρωπαϊκής Ένωσης για χρηματοδότηση και αξιοποίησή τους.

Θα σταθώ σε δύο από αυτές τις περιπτώσεις, στον Υγροβιότοπο Άγρα-Βρυττών-Νησιού και στην Λίμνη Βεγορίτιδα. Πιστεύω ότι αποτελούν περιοχές όπου μπορούν να γίνουν πολύπλευρες και συνδυασμένες παρεμβάσεις με αποτελέσματα ιδιαίτερα αποδοτικά και όπου μπορεί να επιχειρηθούν δράσεις στον Αλιευτικό Τομέα, στον Τομέα των Υδατοκαλλιεργειών, στον Τομέα της Ορνιθοπανίδας με κατάληξη στην ολοκληρωμένη Οικολογική αξιοποίηση αυτών των περιοχών με στόχο τον Οικοτουρισμό.

στ) Υπηρεσία Αλιείας του Νομού

Αναφέρθηκα προηγουμένως ότι για την επιτυχία όλων αυτών των σχεδίων και προγραμματισμών απαιτούνται ορισμένες βασικές προϋποθέσεις και ήρθε η στιγμή να αναφέρω και την δεύτερη προϋπόθεση που δεν είναι άλλη από την ύπαρξη μιας αξιόλογης και πλήρως στελεχωμένης Υπηρεσίας Αλιείας στην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση του Νομού. Παλαιότερα τα καθήκοντα Υπηρεσίας Αλιείας του Νομού ασκούσε το προσωπικό του Ιχθυογεννητικού Σταθμού αλλά μετά από τη θεσμοθέτηση του Β΄ βαθμού Αυτοδιοίκησης οι αρμοδιότητες μεταφέρθηκαν στην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πέλλας στο πρώτο Οργανόγραμμα όμως της οποίας δεν προβλέφθηκε η δημιουργία τέτοιας Υπηρεσίας αφού δεν υπήρχαν Ιχθυολόγοι για να την στελεχώσουν. Σήμερα λειτουργεί με την μορφή Γραφείου Αλιείας της Δνσης Γεωργίας Έδεσσας με έναν μοναδικό Ιχθυολόγο αποσπασμένο από άλλη Νομαρχία.

Κλείνοντας την εισήγησή μου επιτρέψτε μου να θέσω το ζήτημα της δημιουργίας στην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πέλλας, μιας Υπηρεσίας Αλιευτικών Εφαρμογών και Υδατοκαλλιεργειών που νομίζω ότι με αυτήν την ονομασία θα περιγράφονται σωστότερα οι αρμοδιότητές της και η οποία θα πρέπει να στελεχωθεί κατάλληλα ώστε να μπορέσει να ανταποκριθεί στην υλοποίηση όσων προανέφερα και είχατε την υπομονή να ακούσετε με προσοχή και για το οποίο σας ευχαριστώ πολύ.
Δ.Ε.Ε.

       Έδεσσα, 24-4-1999  





Και πάλι για την Βεγορίτιδα

Προδημοσίευση από το (υπό έκδοση) βιβλίο

του Δημήτρη Ε. Ευαγγελίδη:

«ΣΤΙΣ ΟΧΘΕΣ ΤΗΣ ΓΑΛΑΖΙΑΣ ΛΙΜΝΗΣ»

Η ΛΙΜΝΗ ΒΕΓΟΡΙΤΙΔΑ: ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ, ΜΕΛΛΟΝ

1. Γενικά

Η Λίμνη Βεγορίτιδα, γνωστή από την αρχαιότητα ως Βοκερίτις, βρίσκεται στο βορειοδυτικό άκρο της Ελλάδος, στα όρια των Νομών Πέλλας και Φλώρινας, με συντεταγμένες 40ο 45΄ Β και 21ο  47΄ Α.

   Εμφανίζεται επίσης και με τις ονομασίες Λίμνη Αρνίσσης, Αγ. Παντελεήμονα, Οστρόβου (παλαιότερα) και ορισμένες φορές ως Λίμνη Κέλλης.

   Πρόκειται για μια από τις σπανιότερες και ομορφότερες λίμνες της χώρας και λόγω του μεγέθους της, αλλά κυρίως λόγω του γεγονότος ότι εξακολουθεί να είναι από τις ελάχιστες ολιγότροφες ελληνικές λίμνες. Για το τι ακριβώς σημαίνουν οι όροι «ολιγότροφη» ή «εύτροφη» λίμνη, θα αναφερθούμε στην συνέχεια και έτσι δεν θα επιμείνουμε περισσότερο.

    Δυστυχώς, η γραφική και ειδυλλιακή αυτή λίμνη, με τις εξωγενείς και βίαιες παρεμβάσεις των τελευταίων δεκαετιών, όχι μόνον έχει περιορισθεί σε έκταση και βάθος, αλλά κινδυνεύει να εξαφανισθεί ή στην καλλίτερη περίπτωση να μετατραπεί σε μια ασήμαντη υδατοσυλλογή που θα καταντήσει ταχύτατα σε συλλεκτήρια δεξαμενή βοθρολυμάτων από τις αποχετεύσεις των γύρω οικισμών.

    Τί πρέπει να γίνει λοιπόν για την αποτροπή αυτών των δυσάρεστων για όλους εξελίξεων; Ποια είναι η σημερινή κατάσταση της λίμνης; Υπάρχει πράγματι υποβάθμιση του αλιευτικού της πλούτου; Πώς φθάσαμε σ’ αυτό το σημείο ώστε να συζητούμε ακόμη και για την περίπτωση εξαφάνισης της λίμνης;

Στα ερωτήματα αυτά θα επιχειρήσουμε να δώσουμε απαντήσεις στις επόμενες σελίδες αυτού του βιβλίου (Κεφάλαια 4 και 6). Επί πλέον θα αναφερθούμε στην εξέλιξη της ιχθυοπανίδας της λίμνης και θα επιχειρήσουμε να παρουσιάσουμε την αλιευτική «ιστορία» της, με την παράθεση συγκεκριμένων στοιχείων.

     Τέλος, θα καταθέσουμε προτάσεις για την προστασία της λίμνης και την πολλαπλή αξιοποίησή της, ώστε να αποτελέσει και πάλι έναν σημαντικό πλουτοπαραγωγικό πόρο της περιοχής.

      Επίσης, σε ειδικό Παράρτημα, θα αναφερθούμε στα είδη των ψαριών της λίμνης με λεπτομέρειες για το κάθε είδος ξεχωριστά.

       Πιστεύουμε ότι η συγκέντρωση αυτών των στοιχείων θα αποτελέσει ένα πρώτο βοήθημα σε όποιον ενδιαφέρεται να γνωρίσει καλλίτερα την εκπληκτική και σπάνια αυτή λίμνη, που η αδιαφορία των πολλών και των κάθε είδους «αρμοδίων» οδήγησε στο σημερινό κατάντημα.

Η εξέλιξη της αλιευτικής παραγωγής

 
(Δεξί κλικ στους πίνακες για μεγέθυνση)

Λίμνη Βεγορίτιδα

Ένας τεράστιος γουλιανός και ο Αρνισσιώτης ψαράς με τα παιδιά του,

που φωτογραφίζονται με το τρόπαιο.

Οι αναξιοποίητες δυνατότητες της λίμνης Βεγορίτιδας

Παρά τις αξιόλογες προσπάθειες εδώ και χρόνια Δημοτικών Αρχόντων, Τοπικών Συλλόγων και απλών κατοίκων της περιοχής, η ελληνική Πολιτεία ουδέποτε ασχολήθηκε σοβαρά με την αξιοποίηση της μοναδικής ολιγότροφης λίμνης της χώρας μας, του εκπληκτικού φυσικού περιβάλλοντος και των μεγάλων αναπτυξιακών δυνατοτήτων που υπάρχουν.

Όπως επιμένω από παλιά, η βασική αιτία του προβλήματος βρίσκεται στο γεγονός ότι η λίμνη ήταν υπόθεση 3 διαφορετικών Νομών (Κοζάνη, Πέλλα, Φλώρινα) και στην συνέχεια 2 διαφορετικών Περιφερειών (Δυτικής και Κεντρικής Μακεδονίας) με αποτέλεσμα η παντοδύναμη γραφειοκρατία και οι διαφορετικές στοχεύσεις να ακυρώνουν κάθε προσπάθεια ανάπτυξης.

Σκαρίφημα αρχών της δεκαετίας του '80 της περιοχής των λιμνών

Βεγορίτιδας και Πετρών (Αμυνταίου)  

Η μοναδική περίπτωση που κατάφεραν να συναντηθούν σε μια κοινή προσπάθεια σχεδόν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς της Βεγορίτιδας για την σωτηρία της λίμνης που ήταν τότε το πλέον επείγον περιβαλλοντικό πρόβλημα, ήταν η μεγάλη Διανομαρχιακή Σύσκεψη του 1982, η οποία παρά τα όσα φιλόδοξα είχε αποφασίσει, ελάχιστα πράγματα προχώρησε. Παραθέτω το Πόρισμα αυτής της σύσκεψης, όπως δημοσιεύθηκε τότε στο σημαντικότερο κλαδικό περιοδικό πανελλήνιας εμβέλειας "Αλιευτικά Νέα". (Κάνετε κλικ πάνω στα κείμενα για μεγέθυνση)

 

Ας ελπίσουμε ότι στα πλαίσια του νέου Δήμου θα υπάρξει έντονο και σοβαρό ενδιαφέρον που δεν θα εξαντλείται μόνον την παραγωγή μελετών, αλλά θα προχωρήσει και σε ουσιαστικά έργα.

Δημήτρης Ε. Ευαγγελίδης

Ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησιού

Ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησιού

και οι αναπτυξιακές του δυνατότητες

Ο σημαντικότατος υγροβιότοπος της περιοχής μας, μέχρι πριν από μια δεκαετία περίπου, ήταν μια αδιάφορη ιστορία, έξω από τα προγράμματα και τις "ατζέντες" των πολιτικών και λοιπών "αρμοδίων". Μπροστά στην κατάσταση αυτήν, το 1998 μια ομάδα πολιτών και κάτοικοι της περιοχής αποφασίσαμε να ανακινήσουμε το θέμα με κάθε τρόπο, ιδρύοντας μάλιστα και τον Σύλλογο "Φίλοι της Λίμνης".

Πίστευα και πιστεύω στις δυνατότητες αξιοποίησής του που θα έχει πολλαπλές ευνοϊκές επιπτώσεις στην περιοχή. Δυστυχώς, παρά το επιφανειακό ενδιαφέρον των "αρμοδίων" και τις κατά καιρούς εξαγγελίες, καταλήξαμε σε "φωνή βοώντος εν τη ερήμω".

Τα αποσπάσματα που ακολουθούν προέρχονται από το βιβλίο μου "Η λίμνη των κύκνων-Ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησιού", με το οποίο προσπάθησα να "βάλω στον χάρτη" της βιβλιογραφίας, άρα και του επιστημονικού ενδιαφέροντος, τον υγροβιότοπο (όσοι γνωρίζουν πώς δουλεύει το σύστημα αντιλαμβάνονται τι εννοώ) και κυρίως, με κάποιες συγκεκριμένες προτάσεις, να δείξω τις αναπτυξιακές δυνατότητες που υπάρχουν.

Δημήτρης Ε. Ευαγγελίδης

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟΥ

ΑΓΡΑ-ΒΡΥΤΤΩΝ-ΝΗΣΙΟΥ

Πριν από αρκετές δεκαετίες οι επικρατούσες λογικές και νοοτροπίες είχαν διαμορφώσει μια εχθρική πολιτική τόσο του επίσημου Κράτους όσο και των ιδιωτών, έναντι των υγροβιοτόπων. Χαρακτηρίζονταν συνολικά με τους υποτιμητικούς  όρους «βάλτοι» ή «έλη» και αποτελούσαν αντικείμενο εξαφάνισης με εχθρική αντιμετώπιση γενικώς.

Μέχρι ενός σημείου υπήρχαν δικαιολογίες για αυτήν την αντιμετώπιση, αφ’ ενός μεν λόγω της ανάγκης για καλλιεργήσιμη γη (η οποία προέκυπτε από τις αποξηράνσεις υγροβιοτόπων και στην συνέχεια το Κράτος την παραχωρούσε σε ακτήμονες αγρότες), αφ’ ετέρου δε, λόγω του γεγονότος ότι οι υγροβιότοποι δημιουργούσαν προβλήματα δημόσιας υγείας τις εποχές που θέριζε η ελονοσία.

Σήμερα, με τα υπάρχοντα επιστημονικά δεδομένα, θεωρείται, αν όχι εγκληματική πράξη η αποξήρανση ενός υγροβιοτόπου, τουλάχιστον αντιοικονομική και αντιαναπτυξιακή.

Τα παραπάνω επιβεβαιώθηκαν για πρώτη φορά επίσημα και για τον υγροβιότοπο Άγρα-Βρυττών-Νησίου και μάλιστα με πανηγυρικό τρόπο στην Ημερίδα που διοργάνωσε στις 16-5-1998 ο Σύλλογος «ΦΙΛΟΙ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ», ο οποίος ιδρύθηκε το 1998 από κατοίκους της περιοχής και υπήρξε ο πρώτος μαζικός φορέας που ανακίνησε ουσιαστικά το θέμα του υγροβιοτόπου.  

Θα πρέπει να τονισθεί ότι ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησίου, έχει ενταχθεί (μετά από σχετική μελέτη του 1992, από τον Τομέα Οικολογίας και Προστασίας Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης), στον κατάλογο των Ζωνών Ειδικής Προστασίας (S.P.A. = Special Protected Areas) σε εφαρμογή του άρθρου 4 της Οδηγίας 79/409/(ΕΟΚ) για την διατήρηση της άγριας ορνιθοπανίδας.

Το εξώφυλλο του βιβλίου

Το Υπουργείο Γεωργίας με την 56914 / 1226 / 17-3-1998 απόφαση του Υπουργού, ανέθεσε σε ερευνητική ομάδα του Εθνικού Ιδρύματος Αγροτικής Έρευνας (ΕΘ. Ι. ΑΓ. Ε.) και στα πλαίσια του Κοινοτικού προγράμματος “LIFE-Nature” (Έργο Β4 – 3200 / 97 / 243), την εκπόνηση Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης (Σχέδιο Διαχείρισης) για τον υγροβιότοπο.

     

Μια πρώτη παρουσίαση των στόχων αυτής της Μελέτης έγινε σε ειδική Ημερίδα με τίτλο «Ο υγροβιότοπος Άγρα-Βρυττών-Νησίου: Χθες, σήμερα, αύριο» που διοργανώθηκε από την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πέλλας, τον Δήμο Έδεσσας και το ΕΘΙΑΓΕ και πραγματοποιήθηκε στις 5 Ιουνίου 1999 στο τουριστικό περίπτερο της λίμνης. Τα πρακτικά αυτής της Ημερίδας πιστεύουμε ότι πρέπει να διαβασθούν από όλους όσους ενδιαφέρονται για τον υγροβιότοπο λόγω των ιδιαίτερα αξιόλογων στοιχείων και πληροφοριών που περιέχουν.

Τα τελικά συμπεράσματα της Μελέτης, παρουσιάσθηκαν σε πρόσφατη Ημερίδα που οργανώθηκε από το ΕΘΙΑΓΕ και πραγματοποιήθηκε στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Έδεσσας στις 7 Ιουνίου 2000. Ας ευχηθούμε και ας ελπίσουμε ότι σύντομα θα αρχίσει και η υλοποίηση των απαραίτητων ενεργειών και έργων που όλοι περιμένουμε…

(Σχόλιο ΔΕΕ: Μετά από 10 χρόνια διαπιστώνουμε ότι οι ευχές και οι ελπίδες δυστυχώς δεν ευοδώθηκαν και στην πράξη ελάχιστα σοβαρά βήματα έγιναν προς την αναπτυξιακή διάσταση). Και πάλι από το προαναφερθέν βιβλίο μεταφέρουμε τα τελικά συμπεράσματα και κάποιες ενδεικτικές προτάσεις:

 4. ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ

      Ο Νομός Πέλλας από την δεκαετία του 1960 υπήρξε πρωτοπόρος στην εφαρμογή και την διάδοση των σύγχρονων ιχθυοκαλλιεργητικών μεθόδων στην Ελλάδα. Στο θέμα αυτό αποφασιστικό ρόλο διαδραμάτισε η ίδρυση και λειτουργία από το 1966, του κρατικού Ιχθυογεννητικού Σταθμού στην Έδεσσα (Ι.Σ.Ε.). Δυστυχώς, για  λόγους που δεν είναι δυνατόν να αναλυθούν στο πλαίσιο της παρούσας Έκθεσης, ο Ι.Σ.Ε. ακολούθησε την καθοδική πορεία των  περισσοτέρων αντιστοίχων ιδρυμάτων του Υπουργείου Γεωργίας.

      Θεωρούμε ότι ο Ι.Σ.Ε. θα μπορούσε, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις και με τις αντίστοιχες δραστικές αλλαγές, να αποτελέσει ένα σημαντικότατο εργαλείο ανάπτυξης στον τομέα των Ιχθυοκαλλιεργειών και Υδατοκαλλιεργειών γενικότερα, αλλά και ένα σπουδαίο ερευνητικό Κέντρο στον τομέα των εσωτερικών υδάτων. Προς την κατεύθυνση αυτήν έχει κινηθεί πρόσφατα και η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πέλλας η οποία με ομόφωνη απόφαση του Νομαρχιακού Συμβουλίου έχει ζητήσει την παραχώρηση του Ι.Σ.Ε. από το Υπουργείο Γεωργίας.    Πέραν όμως των θεωρητικών δυνατοτήτων και των προοπτικών που θα διασφάλιζε η τυχόν τελική εκχώρηση του Ι.Σ.Ε. στην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πέλλας, υπάρχουν οι αντικειμενικές και υπαρκτές ευκαιρίες ανάπτυξης των Ιχθυοκαλλιεργειών σε πολλές περιοχές του Νομού. 
Μια από τις περιοχές αυτές είναι και ο υγροβιότοπος Άγρα - Βρυττών - Νησιού οι δυνατότητες του οποίοι έχουν μείνει προς το παρόν ανεκμετάλλευτες. Κάποιες προσπάθειες που έγιναν στο παρελθόν υπήρξαν άγονες, για πολλούς και διαφόρους λόγους, οι σημαντικότεροι από τους οποίους ήσαν η έλλειψη κεφαλαίων και τεχνογνωσίας.

1. Περιοχή πηγών Εδεσσαίου (Κουράντα), Νησί: Δυνατότητες εγκατάστασης ιχθυοκαλλιέργειας πέστροφας σε σύγχρονες εγκαταστάσεις.
2. Περιοχή ΒΔ οικισμού Νησίου: Δυνατότητες εγκατάστασης σύγχρονης Μονάδας κυπρινοκαλλιέργειας σε χωμάτινα υδροστάσια μετά από κατάλληλη διαμόρφωση του χώρου με παράλληλη δημιουργία μικρού Ιχθυογεννητικού Σταθμού παραγωγής γόνου κυπρίνου (γριβάδι) και γουλιανού.
3. Περιοχή οικισμού Βρυττών: Δυνατότητες εγκατάστασης Μονάδας παραγωγής γουλιανού και κυπρίνων με πιθανή παράλληλη αναπαραγωγή και εκτροφή ειδών για ενυδρεία (π.χ. χρυσόψαρα), που παρουσιάζουν μεγάλο εμπορικό ενδιαφέρον
        Οι παραπάνω προτάσεις είναι ενδεικτικές και αναφέρονται σε περιοχές όπου έχουν ήδη διαπιστωθεί οι συγκεκριμένες δυνατότητες χωρίς να αποκλείεται και η περίπτωση της επισήμανσης και άλλων περιοχών μετά από εξειδικευμένες Μελέτες για το συγκεκριμένο αντικείμενο. Το ζητούμενο είναι η κινητοποίηση και εξεύρεση κεφαλαίων από τον ιδιωτικό τομέα με την συνεργασία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Αναπτυξιακών Εταιρειών και των Υπηρεσιών της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Πέλλας.

Χειμώνας

6. ΑΤΕΝΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ
Συνοψίζοντας όλα τα παραπάνω, πιστεύω ότι από Ιχθυολογικής - Υδατοκαλλιεργητικής πλευράς αλλά και από πλευράς Αλιευτικής αξιοποίησης (που πρέπει να είναι πάντα το κυρίως ζητούμενο), τρεις πρέπει να είναι οι άξονες δράσεων και ενεργειών που θα πρέπει να απασχολήσουν την Πολιτεία και τους τοπικούς φορείς :
1. Σύσταση Φορέα Διαχείρισης του Υγροβιοτόπου με την συνεργασία Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης - Δήμου - Δ.Ε.Η.
2. Επεξεργασία πενταετούς προγράμματος Υδατοκαλλιεργητικής - Αλιευτικής αξιοποίησης.
3. Παράλληλες ενέργειες, με ένα ευρύτατο φάσμα αειφόρων δράσεων, που θα αποσκοπούν στην διάσωση και διατήρησή του αλλά και στην πολύπλευρη αξιοποίησή του (Οικοτουρισμός, εκμετάλλευση της υπερβολικής βλάστησης και των κοιτασμάτων τύρφης για την παραγωγή οργανικού λιπάσματος, δημιουργία χώρων αναψυχής κ. λ. π.)
Ως προς το ουσιαστικό ερώτημα τώρα το εάν και κατά πόσο αξίζει να ασχοληθούμε με τον υγροβιότοπο. Η προσωπική μου άποψη και θέση είναι ότι όχι μόνο αξίζει, αλλά η συστηματική και προγραμματισμένη αξιοποίησή του, θα αποτελέσει μια ανυπολόγιστης αξίας πηγή πλούτου και μάλιστα όχι απλώς οικολογικού και περιβαλλοντικού αλλά και οικονομικών προσόδων.
Και για να τελειώνουμε : Ο υγροβιότοπος Άγρα - Βρυττών - Νησιού αποτελεί ένα πολύτιμο πλουτοπαραγωγικό πόρο που η αξιοποίησή του πολλά έχει να προσφέρει. Σε συνδυασμό με το χιονοδρομικό του Βόρα, την λίμνη Βεγορίτιδα, το ανεμοδρόμιο Παναγίτσας και τις υπόλοιπες φυσικές ομορφιές, τα φρούτα της περιοχής, την υπόλοιπη πρωτογενή παραγωγή και την αποδεδειγμένη φιλοπονία των κατοίκων, μπορούν να μεταβάλουν ολόκληρο το βόρειο τμήμα της Επαρχίας Εδέσσης σε αληθινό παράδεισο.
Χρειάζεται τόλμη, χρειάζεται γνώση και τέλος απόφαση και ενδιαφέρον των Αρχών και κυρίως των ίδιων των κατοίκων να προχωρήσουν στις αναγκαίες ενέργειες.     

Δημήτριος Ε. Ευαγγελίδης 

Ιχθυολόγος

Πανοραμική θέα του υγροβιότοπου